Pinot noir

Pinot noir to odmiana winorośli. Nazwa może odnosić się również do win wytwarzanych głównie z tej odmiany. Nazwa pochodzi od francuskich słów pine (szyszka) i noir (czarna). Termin pine wynika z faktu, że odmiana ta ma gęste i stożkowate grona, przypominające szyszkę.

Uważa się, że wytwarza jedne z najbardziej eleganckich win na świecie, ale jest to odmiana trudna w uprawie i produkcji wina. Grona mają tendencję do bycia gęstymi, co naraża je na zagrożenia winiarskie, w tym gnicie, i wymaga starannego pielęgnowania liści. Cienka skórka i niski poziom związków fenolowych sprawiają, że pinot noir wytwarza wina o jasnej barwie, średniej strukturze i niewielkiej ilości garbników. Wina z tej odmiany starzeją się nierównomiernie i nieprzewidywalnie, mogą przechodzić przez fazę bez wyrazu (w której nie wyczuwa się smaków ani aromatów). Gdy są młode, wina z pinot noir mają tendencję do posiadania aromatów czerwonych owoców, takich jak wiśnie, maliny i truskawki. W miarę starzenia się mogą rozwijać aromaty roślinne i „gospodarskie”.

Pinot noir rośnie na całym świecie, głównie w chłodnych regionach, choć kojarzona jest przede wszystkim z francuskim regionem Burgundii. Inne regiony winiarskie zyskały renomę dzięki pinot noir, takie jak dolina Willamette w Oregonie, Carneros, Central Coast i region rzeki Russian River w Kalifornii, południowoafrykański region Walker’s Bay, Tasmania i dolina Yarra w Australii oraz regiony Central Otago, Martinborough i Marlborough na Nowej Zelandii. Pinot noir jest również winoroślą używaną do produkcji wina musującego w regionie Szampanii i innych regionach winiarskich.

Liście pinot noir są zazwyczaj mniejsze niż liście cabernet sauvignon lub syrah, a krzew jest zazwyczaj mniej bujny niż te odmiany. Grono jest małe i ma kształt stożkowo-cylindryczny, przypominający szyszkę. Niektórzy historycy winiarstwa uważają, że to podobieństwo kształtu mogło być źródłem jego nazwy.[4] W winnicach pinot noir jest wrażliwa na wiatr, mróz, poziom pączkowania (musi mieć niskie plony, aby wytworzyć wino wysokiej jakości), rodzaj gleby i techniki cięcia. W produkcji wina jest wrażliwa na metody fermentacji, szczepy drożdży i bardzo dobrze oddaje terroir, w którym rośnie, produkując bardzo różne wina w zależności od regionu. Cienka skórka sprawia, że jest podatna na gnicie (Botrytis cinerea) i podobne choroby grzybowe gron. Krzewy są podatne na mączniaka i, w Burgundii (oraz w innych miejscach), na infekcję powodującą zwijanie się liści oraz wirusa GFLV, zwanego po angielsku fanleaf, który również atakuje liście. Te komplikacje dały tej winorośli reputację trudnej do uprawy: Francis Robinson powiedział, że pinot to „bezczelna winorośl”, a André Tchelistcheff stwierdził, że „Bóg stworzył cabernet sauvignon, a diabeł stworzył pinot noir”. Jest znacznie mniej tolerancyjna na wiatr, ciepło i suszę niż cabernet sauvignon, syrah, merlot i garnacha.